Tại sao liên quân Pháp- Tây Ban Nha lại chọn tấn công Đà Nẵng?

Cách đây 160 năm về trước (1/9/1858), Liên quân Pháp- Tây Ban Nha tấn công thành Đà Nẵng. Phó Đô Đốc hải quân của Pháp là De Genouilly gửi tối hậu thư buộc quan Trấn thủ Đà Nẵng trong hai giờ phải giao nộp thành. Lúc này, quan trấn thủ thành Đà Nẵng là Nguyễn Tri Phương còn đang bối rối chưa kịp xử lý làm sao thì quân Pháp đã cho đại bác nã vào cửa biển Đà Nẵng, nhất là các đồn bán đảo Sơn Trà. Những phát đại bác khai hỏa này đã đi vào lịch sử của Việt Nam vì vốn dĩ từ trước tới giờ quân đội Việt Nam chưa bao giờ phải đối đầu với những loại vũ khí tối tân này như vậy.

Nhưng tại sao liên quân Pháp- Tây Ban Nha lại chọn Đà Nẵng là điểm đầu tiên khai pháo? Có nhiều lý do nhưng có lẽ lý do chính yếu là do Đà Nẵng là cảng biển nước sâu và rộng, thuận tiện cho các chiến hạm đi lại, lại cách kinh thành Huế chỉ khoảng 100 cây số. Đà Nẵng lại là nơi ở chính giữa Việt Nam, về phía Nam,  tiếp giáp Quảng Nam, Quảng Ngãi, có thể đi sang Lào, Cam-Pu-Chia rất thuận tiện. Sau này, vào khoảng thập niên 60, 70 của thế kỷ XX,  người Mỹ cũng đã dùng Đà Nẵng để đóng các hạm đội quân sự của họ.

Nếu như quả pháo đầu tiên được tướng của Nam Tống là Hàn Thế Trung(1) sử dụng để đánh thành Kiến Châu vào năm 1132 thì không lâu sau đó đã du nhập vào Châu Âu, và được người châu Âu cải tiến để dùng làm vũ khí hữu hiệu để tấn công lại các nước ở Á châu đem đến một kết cục thảm hại là các nước ở châu Á này đều bị biến thành thuộc địa. Trở lại ngày 1 tháng 9 năm 1858, quân đội do Nguyễn Tri Phương chỉ huy vẫn còn dùng những vũ khí thô sơ như gươm, giáo để chống lại những khẩu đại bác tối tân của người Pháp và Tây Ban Nha. Thực sự chúng ta không hiểu nổi triều đình nhà Nguyễn  khi mà vua Gia Long cho đúc Cửu vị thần công vào những năm 1804 chỉ để làm cảnh.(2) Với kinh nghiệm của một người từng trải nhiều chiến trận hẳn vua Gia Long ý thức được sức mạnh của vũ khí phương Tây để rồi như chúng ta đã biết chúng ta đã thảm bại như thế nào trước sức mạnh của vũ lực người Pháp. Nếu như sự khai hỏa của đề đốc Hoa Kỳ là Mathew Perry ở cảng Edo vào năm 1853 đã khiến Nhật Bản ý thức rõ ràng về sự canh tân đất nước mới có thể giữ được sự độc lập thì đối với Việt Nam, phát khai hỏa của De Genouilly tại cảng Đà Nẵng năm 1858 khiến Việt Nam mất dần sự độc lập và đi dần vào chuỗi ngày thảm đạm, u sầu.

 

Vô Kỵ

(1) Hàn Thế Trung (1089-1151), cùng với Nhạc Phi là hai vị tướng nổi danh của Nam Tống. Tương truyền, sau khi chinh chiến trống lại quân Kim trong hơn 20 năm, ông chỉ còn lại 4 ngón tay còn nguyên vẹn.

(2) Cửu vị thần công tức 9 khẩu đại bác được đặt ở trước cửa Ngọ Môn, cố Đô Huế.

ảnh minh họa: Cửu vị thần công tại cố đô Huế, tham khảo thêm tại trang http://netcodo.com.vn/vi/53/4220/Di-tich-%E2%80%93-Danh-thang/Cuu-vi-than-cong.html#.W4pTvCQzYdU

 

 

 

Comments

comments

Powered by Facebook Comments

Related posts